Osmangazi Belediyesi

Osmangazi ilçesi hem Bursa’nın merkezinde yer almasından hem de Bursa’nın kurulduğu ilçe olmasından dolayı merkez ilçe konumundadır. Osmangazi, geçmişte 7 büyük göçe sahne olmuştur: 

• 1326 Bursa’nın fethi ile başlayan göç, 

• 1530-1570 Anadolu’daki ayaklanmalar nedeni ile yaşanan iç göç, 

• 1880’li yıllarda yaşanan savaşlar nedeni ile Rumeli ve Kafkasya’dan göç,

• 1923’ten sonra Kurtuluş Savaşı sonrası Yunanistan Mübadele göçü,  

• 1950, 1967- 1978 ve 1989 Bulgaristan göçleri.

1326 yılında Osmanlı Devleti tarafından fethedileceği tarihe kadar Doğu Roma yani Bizanslılar tarafından yönetilen Prusa (Bursa) 11. yüzyılda Anadolu’ya giren Türkler tarafından yer yer fethedilmeye başlanıyor. Anadolu Selçuklu Devleti yıkıldıktan sonra Anadolu’da ortaya çıkan beyliklerden biri olan Osmanoğulları 14. yüzyıl başlarında Bursa civarında varlık göstermeye başlıyor ve yaklaşık 16 yıl süren bir kuşatmanın ardından Bursa’yı fethediyor. Böylece Bursa bu tarihten itibaren Türk topluluklarının göçüyle şekillenme sürecine giriyor. 1854 –  1856 Kırım Savaşı’ndan sonra Kırım’dan ve Karadeniz’in kuzey bölgelerinden çok sayıda Müslüman ve Türk nüfus Osmanlı topraklarına özellikle de Bursa’ya göç ediyor. Aynı zamanda tarihte 93 Harbi olarak bilinen 1877 – 1878 Osmanlı – Rus Savaşı sonunda Balkanlar’da Rus hâkimiyeti artıyor ve Balkanlar’da bulunan Türk ve Müslüman nüfusa yapılan baskılar sonucunda Osmanlı topraklarına hızla bir göç süreci başlıyor. Bu tarihlerdeki göçlerin büyük bir kısmını Balkanlar ve Kafkaslardan yapılan göçler oluşturuyor. Nitelik olarak da Türk kökenli ve Müslüman olan bu göç gruplarının Bursa’ya yerleşmesinin sebeplerinin başında Osmanlı Devleti gayrimüslim nüfusun fazla olduğu yerlerin Türkleşmesini ve İslamlaşmasını sağlaması için Bursa gibi önemli merkezlere nüfusu yerleştirilmesi olduğu biliniyor. 

1927 – 1945 arasında ortalama 100.000 kişi Bulgaristan, Romanya, Yugoslavya ve Yunanistan’dan Bursa’ya göç ediyor. Cumhuriyet sonrası nüfus durumuna bakıldığında Bursa’da yıllara göre nüfus artış oranının çok hızlı yükseldiği görülüyor. Bu durumun nedenleri arasında 1925 yılından itibaren Bursa’da sanayiye dayalı üretim yapan fabrikaların kurulması ile işgücü potansiyelinin artması geliyor.  1950 – 1960 döneminde kırdan kente göç sürecinin hızlanmasına bağlı göçlerin 1960’lara gelindiğinde sanayi etkinliklerine bağlı sektörlerdeki canlılığın oluşturduğu işgücü ile Bursa’da göç daha çok iç göç olarak kendini gösteriyor. Aynı dönemlerde Balkanlar’dan özellikle 1968’deki Göç Antlaşması ile Bulgaristan’dan göçmenler Bursa’ya gelir.. Bulgaristan’dan yapılan göçler, büyük dalgalar halinde 1978 ve 1989 yıllarında yaşanıyor. 

2000’li yıllara gelindiğinde ilçeye yapılan en büyük göçün Suriyeliler tarafından gerçekleştirildiği görülüyor. Son büyük göçün başladığı 2011’den bu zamana kadar geçen 8 yılda İl Göç İdaresi’nden alınan verilere göre Bursa Osmangazi ilçesinde 50.000 kayıtlı Suriyeli yaşıyor. Mobil kişilerle birlikte bu sayı 120.000’lere ulaşıyor. Osmangazi’nin merkezinde yer alan ve 8 mahalleden oluşan Altıparmak bölgesinde yoğun olarak geçici koruma altındaki Suriyeliler yaşıyor. Bu mahallelerde konutlaşmanın ötesinde artan ticari faaliyetler de yer alıyor. 

2016 Mart – 2019 Mart tarihleri arasında Osmangazi ilçesinde 215 iş yeri ruhsatı düzenleniyor. Buradaki ticari işletmeler sadece bulunduğu mahallelerden değil Bursa’daki diğer mahallelerden de müşteri çekiyor. Bir anlamda bu bölge Suriyeliler için alışveriş merkezi olarak kabul ediliyor. Mahallelerde Suriyelilerin artması ile birlikte burada yaşayan yerli sakinler, kentin başka bölgelerine göç ediyor.